Wat is samenhuizen?

Samenhuizen is een woonvorm waarbij mensen - die niet perse familie van elkaar zijn - er bewust voor kiezen om bij elkaar te gaan wonen. In de samenleving is er naast meer individualisering ook een tegenbeweging van mensen die streven naar meer betrokkenheid met elkaar door zaken te delen - zoals bijvoorbeeld woonruimte. Samenhuizen wordt ook wel gemeenschappelijk wonen genoemd en er bestaan verschillende varianten van - afhankelijk van de verhouding privé- en gedeelde ruimte. De meest bekende gemeenschappelijke woonvorm is de cohousing, andere vormen zijn het gemeenschapshuis, de woongroep en co-wonen. Hieronder een kort overzicht van de verschillende vormen. 

Het gemeenschapshuis is een regulier huis dat gedeeld wordt door verschillende mensen - vaak zijn dit studenten of werkende jongvolwassenen, maar niet altijd. In de meeste gevallen hebben de bewoners een slaapkamer als privé-ruimte en zijn de andere delen van het huis gemeenschappelijk - zoals bijvoorbeeld de woonkamer, keuken en badkamer. Gemeenschapshuizen vind je vooral terug in de grote steden. In de meeste gevallen wonen de bewoners er voor kortere duur (hooguit enkele jaren). 

De woongroep lijkt sterk op het gemeenschapshuis, maar vaak hebben de bewoners iets meer privé-ruimte. De meeste woongroepen bestaan uit jongvolwassenen of ouderen, maar een mix van alle leeftijden komt ook voor. Een belangrijk verschil met het gemeenschapshuis is dat een woongroep een meer lange termijn karakter heeft qua bewoning. 

Cohousing is zonder twijfel de bekendste vorm van samenhuizen. In deze woonvorm heeft iedere bewoner zijn eigen huis of appartement met daarin alle voorzieningen, maar toch is er ook de mogelijkheid om veel samen te doen met de andere bewoners. Meestal is er een gedeelde tuin, woonkamer, garage, wasruimte, keuken - in de meeste cohousings wordt meerdere malen per week samen gegeten. Soms zijn er nog extra gedeelde voorzieningen zoals een fitnessruimte, speeltuin, kinderkamer, logeerkamers voor gasten, deelauto's etc.

Ook in co-wonen heeft elke bewoner zijn eigen onafhankelijke huis of appartement. Het verschil met een cohousing is dat er minder gedeelde ruimtes zijn, in veel gevallen is er alleen een gedeelde gang, garage en tuin. Hierdoor is er minder interactie tussen en gezamenlijke activiteiten zijn voor de bewoners. 

Meer info en beschrijvingen van de verschillende gemeenschappelijke woonvormen vind je terug in onze startgidsen (gratis online beschikbaar als PDF). 

startgids

 

Sfeerfoto's uit verschillende Vlaamse en Brusselse projecten.  

Samenhuizen Sfeer

 

Een gemengde groep van negen huishoudens begon bijna tien jaar geleden te bouwen aan de thuis van hun dromen: DSDS in Sint-Amandsberg (Gent), een voormalige school met een gedeelde tuin. Tom en Marieke vertellen over hun ervaringen: “Deze manier van wonen vraagt veel overleg en duidelijke afspraken, maar brengt uiteindelijk ook veel op”.

Betaalbaar wonen voor minderjarige vluchtelingen en andere kansengroepen, waar kan het vandaag nog? House of Colours maakt het mogelijk in de omgeving van Turnhout: “We wonen hier samen als één groot gezin”. Samenhuizen ging langs voor een tas koffie bij initiatiefneemster Hilde Stockman en de andere bewoners.

Mensen met een verstandelijke beperking of psychiatrische problematiek die in hartje Brussel samenwonen met senioren en starters in een gemeenschappelijk woonproject, het gebeurt al in het Project Samenhuizen. En volgens de bewoners is het een formule die werkt: “Ik woon hier doodgraag, ik wil hier nooit meer weg!”

In een grootstad wonen maar toch een grote tuin hebben, voor veel mensen is dit een droom. Hoe bereik je zoiets? Samenhuizen ging op de koffie bij Youri De Pelecijn en Vera Verhaert. Zij zijn bewoners van De Kazerne en trotse eigenaars van een grote gedeelde tuin in Deurne (Antwerpen).

Steeds minder mensen willen hun laatste levensfase doorbrengen in een woonzorgcentrum – zo bleek uit mediaberichten de afgelopen tijd. Welke opties zijn er qua gemeenschappelijk wonen voor ouderen? Samenhuizen vzw nam polshoogte bij Abbeyfield in Watermaal-Bosvoorde (Brussel) en ging op de koffie bij bewoners Xavier, Marie-Jeanne en Nicole en Abbeyfield-vrijwilligster Danielle.

Cohousing wordt soms gezien als de woonvorm voor de “happy few” – wat prijsgewijs in de realiteit vaak klopt. Hoe houd je een cohousing betaalbaar voor een zo breed mogelijk publiek? En hoe zorg je voor zoveel mogelijk diversiteit in een woonproject? Samenhuizen vzw ging rond deze thema’s het gesprek aan met de initiatiefnemers van De Okelaar – Joost Callebaut en Mia Vranken.

Hoe is dat nu eigenlijk, met kinderen in een cohousing wonen? Waarom zou je er wel of niet aan beginnen? Samenhuizen vzw zocht het voor je uit. Op een zonnige dag begin september reisden we af naar Cohousing Vinderhoute om op de koffie te gaan bij Koenraad Depauw, vader van Jolan en Ana en partner van Katrijn Zaman.